Prezes — charakterystyka postaci
Przewodniczący spisku koronacyjnego w utworze Kordian. Cechy z uzasadnieniem, cytaty i miejsce postaci w świecie przedstawionym.
Prezes kieruje zebraniem spiskowców w podziemiach kościoła św. Jana. Jest starcem w czarnej masce, ale nie ukrywa siwych włosów. W młodości był poetą i walczył o wolność. Wspomina, że lepiej byłoby umrzeć przy Waszyngtonie.
Prezes sam zwołał spiskowców, ale po to, by ich powstrzymać. Wybrał podziemia z trumnami królów, bo liczy, że ich prochy ostudzą młodzież. Przypomina, że polski tron nigdy nie splamił się królobójstwem, i proponuje, by sztylety zamienić na poświęcone pałasze i czekać na prawdziwe powstanie. Gdy Podchorąży porywa tłum, Prezes zakrywa twarz płaszczem, a potem umywa ręce na znak, że nie bierze udziału w zbrodni.
W głosowaniu jego stanowisko wygrywa. Po wyjściu spiskowców Prezes zostaje i klęka przed Kordianem, bo rozumie, że to on skazał młodzieńca na śmierć. Próbuje go zatrzymać, ale bez skutku.
Prezes reprezentuje starsze pokolenie, które woli rozwagę od czynu. Badacze najczęściej łączą tę postać z Julianem Ursynem Niemcewiczem.
Cechy — Prezes
| Cecha | Uzasadnienie w tekście |
|---|---|
| Rozważny | Uważa, że samotny zamach sprowadzi na Polskę zemstę całej Europy. |
| Wierny tradycji | Przypomina, że polscy królowie nie mieli krwi na rękach, i nie chce jej przelewać na grobach królów. |
| Religijny | Odwołuje się do sumienia i Boga, prosi zebranych, by się modlili. |
| Bierny | Umywa ręce od zamachu i nie proponuje w zamian żadnego czynu. |
| Skruszony | Po zebraniu klęka przed Kordianem i przyznaje, że to on skazał go na śmierć. |
Częste pytania — Prezes
Kim jest Prezes w „Kordianie”?
Przewodniczącym zebrania spiskowców w podziemiach katedry, siwym starcem, który w młodości walczył o wolność.
Dlaczego Prezes jest przeciwny zamachowi?
Uważa zabicie cara za zbrodnię, której polski tron nigdy nie popełnił. Boi się też, że zabójstwo obróci przeciw Polsce całą Europę.
Co znaczy gest Prezesa, który umywa ręce?
Nawiązuje do Piłata. Prezes oświadcza, że nie bierze odpowiedzialności za zamach, ale też go nie zabrania.
Kogo przypomina postać Prezesa?
Najczęściej łączy się ją z Julianem Ursynem Niemcewiczem, poetą i uczestnikiem walk o niepodległość, który w 1829 roku był już starcem.
Jak Prezes zachowuje się po zebraniu?
Klęka przed Kordianem, oddaje mu kartkę z jego testamentem i prosi, by go spalił i zwolnił się z przyrzeczenia. Potem biegnie za nim, wołając, by się zatrzymał.