Syn marnotrawny i jego ojciec — charakterystyka postaci
Bohaterowie przypowieści o synu marnotrawnym (Łk 15,11–32) w utworze Stworzenie świata i człowieka oraz wybrane przypowieści ewangeliczne, w tym o talentach i o miłosiernym Samarytaninie. Cechy z uzasadnieniem, cytaty i miejsce postaci w świecie przedstawionym.
Młodszy syn prosi ojca o swoją część majątku i wyjeżdża do dalekiej krainy. Tam trwoni wszystko, żyjąc rozrzutnie. Gdy nastaje głód, najmuje się do pasienia świń i chętnie zjadłby nawet ich paszę. Dla Żydów była to szczególnie upokarzająca praca, bo świnie uważali za zwierzęta nieczyste. Wtedy syn się opamiętuje. Postanawia wrócić, wyznać winę i prosić, by ojciec przyjął go jak najemnika.
Ojciec widzi syna z daleka, wzrusza się i wybiega mu naprzeciw. Rzuca mu się na szyję i całuje go, zanim syn zdąży cokolwiek powiedzieć. Każe przynieść najlepszą szatę, pierścień i sandały, czyli znaki godności syna, a nie sługi, i wyprawia ucztę. Starszy syn, który zawsze był posłuszny, gniewa się i nie chce wejść. Ojciec wychodzi do niego i przekonuje go, że trzeba się cieszyć z powrotu brata.
Przypowieść bywa też nazywana przypowieścią o miłosiernym ojcu, bo to on jest jej najważniejszą postacią. Tradycja chrześcijańska widzi w nim Boga przebaczającego grzesznikom. Scena powrotu syna wielokrotnie inspirowała malarzy. Najsłynniejszy jest obraz Rembrandta Powrót syna marnotrawnego, namalowany pod koniec życia artysty i przechowywany w Ermitażu w Petersburgu.
Cechy — Syn marnotrawny i jego ojciec
| Cecha | Uzasadnienie w tekście |
|---|---|
| Lekkomyślny (młodszy syn) | Żąda majątku za życia ojca i trwoni go w dalekiej krainie (Łk 15,12–13). |
| Skruszony (młodszy syn) | Opamiętuje się i wyznaje, że zgrzeszył przeciw niebu i wobec ojca (Łk 15,17–21). |
| Kochający (ojciec) | Widzi syna z daleka, wybiega mu naprzeciw i całuje go (Łk 15,20). |
| Przebaczający (ojciec) | Każe ubrać syna w najlepszą szatę i wyprawia ucztę (Łk 15,22–24). |
| Zazdrosny (starszy syn) | Gniewa się, że ojciec wyprawił ucztę dla brata, który roztrwonił majątek (Łk 15,28–30). |
| Cierpliwy (ojciec) | Wychodzi do rozgniewanego starszego syna i łagodnie mu tłumaczy (Łk 15,28–32). |
Częste pytania — Syn marnotrawny i jego ojciec
Co znaczy słowo „marnotrawny”?
Taki, który marnotrawi, czyli trwoni, marnuje majątek. Młodszy syn roztrwonił w dalekiej krainie całą swoją część majątku.
Dlaczego syn wrócił do ojca?
Bo po roztrwonieniu majątku cierpiał głód jako pasterz świń. Przypomniał sobie, że najemnicy jego ojca mają pod dostatkiem chleba (Łk 15,17).
Jak ojciec przyjął syna?
Wybiegł mu naprzeciw, rzucił mu się na szyję, ucałował go, kazał ubrać go w najlepszą szatę, dać mu pierścień i sandały i wyprawić ucztę (Łk 15,20–24).
Dlaczego starszy syn się gniewał?
Bo od lat służył ojcu i nigdy nie dostał nawet koźlęcia na ucztę z przyjaciółmi, a dla brata, który roztrwonił majątek, ojciec zabił utuczone cielę (Łk 15,29–30).
Jak inaczej nazywa się tę przypowieść?
Przypowieścią o miłosiernym ojcu, bo najważniejsza jest w niej postawa ojca, który przebacza.