Cytaty — W pustyni i w puszczy

16 cytatów z kontekstem — gotowe do wykorzystania w wypracowaniu i na lekcji.

„Jak dojdziesz do mego wieku, to będziesz wiedziała wszystko, co się dzieje nie tylko wzdłuż kanału, od Port-Saidu do Suezu, ale i w całym Egipcie.”
Staś do Nel, rozdział I
Wszystkie cytaty pochodzą z tekstu powieści udostępnionego przez Wolne Lektury. Pierwsza rozmowa dzieci pokazuje Stasia takim, jakim jest przed porwaniem: bystrym, ale zarozumiałym i przekonanym o swojej wyższości nad ośmioletnią Nel.
„Ty byś mnie nie dał.”
Nel do Stasia, rozdział I
Nel od pierwszych stron ufa Stasiowi bezgranicznie. W zakończeniu powie o nim to samo innymi słowami: „Staś poradzi”.
„Proroku — rzekł — twojej nauki nie znam, więc gdybym ją przyjął, uczyniłbym to tylko ze strachu jak tchórz i człowiek podły. A czyż zależy ci na tym, by wiarę twoją wyznawali tchórze i ludzie podli?”
Staś do Mahdiego, rozdział XVIII
Odpowiedź na pytanie, czy chce przyjąć naukę proroka. Staś wie, że za odmowę może zapłacić życiem, a mimo to nie ustępuje.
„Jestem chrześcijaninem jak mój ojciec…”
Staś do Mahdiego, rozdział XVIII
Krótka odpowiedź na pytanie, czy odrzuca naukę proroka. Wiara łączy się tu z wiernością ojcu.
„Kto zamyka uszy na głos boży — rzekł z wolna, zmienionym głosem Mahdi — jest tylko drzewem na opał.”
Mahdi, rozdział XVIII
Mahdi przestaje się uśmiechać. Ostatecznie nie każe ukarać chłopca, bo dba o sławę miłosiernego, ale odsyła dzieci do Faszody.
„Jadłem już, jadłem! O, taki jestem syty!”
Staś do Nel, rozdział XIX
Głodny Staś oddaje Nel wszystkie daktyle zarobione przy noszeniu gliny i kłamie, żeby nie chciała się z nim dzielić.
„Ach, dość! — rzekł zaciskając zęby. — Przebrałeś miarę. Nie zamordujesz ani Nel, ani nikogo więcej!”
Staś do Gebhra, rozdział XXI
Chwila tuż po zastrzeleniu lwa. Zaraz potem padną strzały do Gebhra i jego towarzyszy.
„Bwana kubwa! (Panie wielki) zabić lwa, zabić złych ludzi, ale nie zabijać Kalego!”
Kali, rozdział XXI
Pierwsze słowa Kalego do Stasia. Od tej chwili Kali nazywa go „panem wielkim”.
„To hieny śmiać się z Gebhra i z lwa.”
Kali, rozdział XXII
Pierwsza noc na wolności. Nel krzyczy ze strachu, a Kali spokojnie wyjaśnia, skąd dochodzi straszny śmiech.
„Wiem — rzekła — że jak ty zechcesz, to go wyprowadzisz z wąwozu.”
Nel do Stasia, rozdział XXV
Nel prosi o uwolnienie uwięzionego słonia. Narrator zauważa, że ta mała, chytra kobietka wiedziała, że jej zaufanie pochlebi chłopcu.
„Stasiu, ty jesteś dla mnie bardzo dobry.”
Nel, rozdział XXXII
Po powrocie Stasia z chininą od Lindego. Chłopiec odpowiada: „A dla kogóż mam być dobry?”.
„Jeśli ktoś Kalemu zabrać krowy — odpowiedział po krótkim namyśle — to jest zły uczynek.”
Kali, rozdział XXXV
Lekcja religii na Górze Lindego. Na pytanie o dobry uczynek Kali odpowiada bez namysłu: „Dobry, to jak Kali zabrać komu krowy”. Stąd wyrażenie „moralność Kalego”.
„Mea chce umrzeć razem z Kalim.”
Mea, rozdział XLV
Karawana umiera z pragnienia. Cicha, niepozorna Mea mówi o tym, co czuje.
„Clary, dużo widziałem, ale takiego chłopca nie widziałem!”
Kapitan Glen, zakończenie
Anglicy nie mogą zrozumieć, jak czternastolatek przeprowadził przez Afrykę karawanę ze słoniem, końmi i bronią.
„Dzieci są z nami — zdrowe — chłopiec bohater.”
Depesza do Adenu, zakończenie
Druga depesza do ojców. Pierwsza, do Port Saidu, była ostrożniejsza, żeby wiadomość nie wstrząsnęła nimi zbyt mocno.
„Śmiercią nie wolno nikomu szafować, ale jeśli ktoś zagrozi twej ojczyźnie, życiu twej matki, siostry lub życiu kobiety, którą ci oddano w opiekę, to pal mu w łeb, ani pytaj, i nie czyń sobie z tego żadnych wyrzutów.”
Pan Tarkowski do Stasia, zakończenie
Staś z niepokojem opowiada ojcu o zastrzeleniu Gebhra. Te słowa zdejmują z niego ciężar, który nosił od wąwozu.

Cytaty pochodzą z utworu W pustyni i w puszczy, którego autorem jest Henryk Sienkiewicz. Przytaczamy je w zakresie dozwolonego użytku, na potrzeby omówienia lektury.

Pozostałe materiały — W pustyni i w puszczy