Andrzej Radek — charakterystyka postaci
Syn fornala, uczeń gimnazjum w Klerykowie w utworze Syzyfowe prace. Cechy z uzasadnieniem, cytaty i miejsce postaci w świecie przedstawionym.
Jędrek Radek urodził się w czworakach w Pajęczynie Dolnym jako syn fornala. Pasł świnie i dostawał baty od ojca, dopóki nie zainteresował się nim guwerner Paluszkiewicz, zwany Kawką. Dziwak nauczył chłopca czytać i posłał go do szkoły. Radek skończył progimnazjum w Pyrzogłowach, gdzie zarabiał korepetycjami, i pieszo przyszedł do Klerykowa, do klasy piątej.
W gimnazjum jest sam. Uczy dzieci pana Płoniewicza i w zamian mieszka u niego w izbie ze szczurami. Cieszy się nią jak niczym dotąd. Koledzy drwią z jego butów z podkówkami i z gwary. Kiedy Tymkiewicz ośmiesza go przy tablicy, Radek bije go do krwi i zostaje wydalony. Ratuje go nieznajomy szóstoklasista, Marcin Borowicz, który idzie wstawić się za nim u inspektora.
Radek jest przeciwieństwem Marcina: nie ma oparcia w rodzinie, pieniędzy ani protekcji, ale też nie daje się uwieść nikomu. W ostatniej scenie to on znajduje zrozpaczonego Borowicza w parku i podaje mu rękę.
Cechy — Andrzej Radek
| Cecha | Uzasadnienie w tekście |
|---|---|
| Wytrwały | Uczy się nocami, utrzymuje się z korepetycji i znosi głód w czasie przerw. |
| Prawdomówny | Wstydzi się pochodzenia, ale szlachcicowi w karczmie mówi prawdę: ojciec służy za rataja. |
| Porywczy | Za przedrzeźnianie chłopskiej mowy bije Tymkiewicza do krwi. |
| Wdzięczny | Zapamiętuje ucznia, który go uratował, a w ostatniej scenie sam podaje mu rękę. |
| Skromny | Cieszy się z izby pełnej szczurów, bo to pierwsze miejsce, które należy do niego. |
Częste pytania — Andrzej Radek
Kim jest Andrzej Radek?
Synem fornala z Pajęczyna Dolnego, uczniem gimnazjum w Klerykowie. Obok Marcina Borowicza jest drugim najważniejszym bohaterem „Syzyfowych prac”.
Kto nauczył Radka czytać?
Antoni Paluszkiewicz, zwany Kawką, guwerner dworskich paniczów, dziwak i wolnomyśliciel. To on wysłał chłopca do szkoły.
Dlaczego Radek został wydalony z gimnazjum?
Pobił Tymkiewicza, który przedrzeźniał jego chłopską mowę i ośmieszył go przy tablicy. Dyrektor nazwał go rozbójnikiem i wydalił.
Kto uratował Radka przed wydaleniem?
Marcin Borowicz, wtedy uczeń klasy szóstej, który wstawił się za nim u inspektora Zabielskiego.
Kto był pierwowzorem Radka?
Jan Wacław Machajski, szkolny kolega Żeromskiego z gimnazjum w Kielcach.
Jak Radek utrzymywał się w Klerykowie?
Udzielał korepetycji dzieciom pana Płoniewicza w zamian za izbę i skromne jedzenie.