Problematyka — Rok 1984
Motywy, symbole i interpretacja — z odwołaniem do konkretnych scen utworu.
Państwo totalitarne
Oceania to państwo, które kontroluje całe życie obywateli. Teleekrany obserwują ich w domach i w pracy, myślopolicja wyłapuje nawet wyraz twarzy, a dzieci donoszą na rodziców. Parsons trafia do więzienia, bo córka podsłuchała, co mówił przez sen. Partii chodzi wyłącznie o władzę. O’Brien mówi wprost, że władza nie jest środkiem, lecz celem. Orwell pokazuje mechanizmy znane z systemów stalinowskiego i hitlerowskiego i doprowadza je do skrajności.
Kontrola przeszłości
„Kto kontroluje przeszłość, kontroluje przyszłość; kto kontroluje teraźniejszość, kontroluje przeszłość” – głosi hasło Partii. Winston codziennie przerabia stare gazety, usuwa z nich ludzi zgładzonych przez Partię i dopisuje fikcyjnych bohaterów. Kiedy w czasie Tygodnia Nienawiści zmienia się wróg, cała dokumentacja zostaje poprawiona w kilka dni. Człowiek pozbawiony pamięci nie ma punktu odniesienia i nie może porównać obecnego życia z dawnym.
Język jako narzędzie władzy
Nowomowa ma zawęzić myślenie. Syme cieszy się, że każde wydanie słownika jest cieńsze, bo usuwa się z niego słowa. Gdy zniknie słowo „wolność”, zniknie też sama myśl o wolności. Dwójmyślenie pozwala jednocześnie wierzyć w dwie sprzeczne rzeczy. Hasła Partii, takie jak „Wojna to pokój”, pokazują, jak nazwy tracą związek z rzeczywistością. Ministerstwo Miłości zajmuje się torturami, a Ministerstwo Pokoju wojną.
Prawda i wolność jednostki
Winston broni najprostszej prawdy: że dwa plus dwa równa się cztery. To dla niego podstawa wolności. O’Brien przekonuje go, że rzeczywistość istnieje wyłącznie w umyśle Partii, i torturami zmusza go, by zobaczył pięć palców zamiast czterech. Powieść pyta, czy człowiek może zachować wewnętrzną wolność, gdy władza sięga do jego myśli.
Miłość i zdrada
Partia chce zniszczyć więzi między ludźmi, bo lojalność ma przysługiwać tylko jej. Związek Winstona i Julii jest więc buntem. Obiecują sobie, że cokolwiek się stanie, nie przestaną się kochać, bo tego Partia nie może zmienić. W Pokoju 101 Winston zdradza Julię, a ona jego. Ostatnie spotkanie w parku pokazuje, że Partii udało się zniszczyć także uczucie.
Nadzieja i jej brak
Winston wierzy, że nadzieja leży w prolach, stanowiących większość mieszkańców Oceanii. Prole nie mają jednak świadomości politycznej i zajmują się loterią, piwem i piosenkami. Bractwo może być fikcją wymyśloną przez Partię. Zakończenie jest bezwzględne: Winston nie ginie jako męczennik, tylko zostaje całkowicie przerobiony. Aneks o nowomowie, napisany w czasie przeszłym, bywa jednak odczytywany jako ślad, że system Oceanii w końcu upadł.