Narrator (w „Świteziance”) — charakterystyka postaci
Obserwator i opowiadacz historii strzelca w utworze Reduta Ordona, Świtezianka, Pan Tadeusz (księgi I, II, IV, X, XI, XII). Cechy z uzasadnieniem, cytaty i miejsce postaci w świecie przedstawionym.
Narrator Świtezianki mówi jak mieszkaniec okolicy, który zna strzelca z tutejszego boru. Obserwuje parę, domyśla się, że to zakochani, i zadaje pytania. Na pytanie o dziewczynę odpowiada uczciwie „ja nie wiem”.
Nie jest całkiem bezstronny. Gdy strzelec przysięga, narrator od razu pyta, czy dotrzyma przysięgi. Komentuje też jego zdradę słowami, że strzelec pogardził świętą przysięgą i biegnie na zgubę. W ostatnich strofach przenosi historię w teraźniejszość. Mówi, że cienie młodzieńca i dziewicy wciąż snują się nad jeziorem.
Tak opowiada ludowy gawędziarz. Przekazuje to, co wie, przyznaje, czego nie wie, i nie tłumaczy tajemnicy rozumem.
Cechy — Narrator (w „Świteziance”)
| Cecha | Uzasadnienie w tekście |
|---|---|
| Szczery | Przyznaje „ja nie wiem” (strofy 3 i 38). |
| Spostrzegawczy | Opisuje maliny, kwiatki i nocne spotkania pod modrzewiem (strofy 2–3). |
| Wątpiący | Pyta „Lecz czy dochowa przysięgi?” (strofa 11). |
| Oceniający | Mówi, że strzelec „Przysięgą pogardził świętą” (strofa 28). |
| Związany z okolicą | Mówi o strzelcu w „tutejszym borze” (strofa 3). |
Częste pytania — Narrator (w „Świteziance”)
Kto opowiada historię w „Świteziance”?
Narrator z okolic Świtezi, który obserwuje parę i opowiada o niej. Nie bierze udziału w wydarzeniach.
Czego narrator nie wie?
Kim jest dziewczyna. Mówi to w trzeciej strofie i powtarza w ostatniej.
Czy narrator ocenia strzelca?
Tak. Wątpi w jego przysięgę i mówi, że strzelec pogardził świętą przysięgą i biegnie na zgubę.
Jak kończy się opowieść narratora?
Mówi, że nad jeziorem wciąż snują się cienie pary i powtarza pytania z początku ballady.
Dlaczego narrator nie tłumaczy, kim jest dziewczyna?
Bo opowiada jak człowiek z ludu, który wierzy w tajemnicę i nie próbuje jej wyjaśniać rozumem.