Streszczenie — Mała Apokalipsa

Rano do starzejącego się pisarza przychodzą Hubert i Rysio z opozycji i żądają, by o ósmej wieczorem podpalił się przed gmachem, w którym zjazd partii ma przyłączyć Polskę do Związku Radzieckiego. Bohater nie odpowiada wprost, ale wyrusza w miasto. Spotyka cenzorów, agentów, dygnitarzy i opozycjonistów, dostaje niebieski kanister z rozpuszczalnikiem, przeżywa krótką miłość z Rosjanką Nadieżdą i zostaje pobity w tajnym lokalu. Chodzi za nim donosiciel Tadzio Skórko. Hubert umiera w szpitalu. Wieczorem, w padającym śniegu, bohater staje na placu przed Pałacem Kultury i z zapałkami w dłoni idzie w stronę trybuny. Powieść nie mówi, czy się podpalił.

Poranek

Bohater, starzejący się pisarz, budzi się w swoim mieszkaniu w starej kamienicy. Ma przeczucie, że nadchodzi koniec jego świata. Z okna widzi Pałac Kultury z wielkim orłem opartym na kuli ziemskiej z sierpem i młotem. Modli się własnymi słowami. W szufladzie znajduje początek nigdy nieukończonej prozy.

Wizyta Huberta i Rysia

Do drzwi dzwonią Hubert i Rysio Szmidt, znajomi z opozycji. Bohater spodziewa się prośby o podpisanie kolejnej petycji, bo za wcześniejsze stracił pracę. Po kilku kieliszkach Hubert oznajmia, że kraj umiera i trzeba wstrząsnąć ludźmi. Wybrali bohatera, by o ósmej wieczorem dokonał samospalenia pod gmachem, w którym obraduje zjazd partii. Tłumaczą, że jest znany na Zachodzie, a o śmierci myśli od dawna. Bohater protestuje, zarzuca im kłamstwo i mówi, że lepiej nadawaliby się artyści, którzy latami służyli władzy. Hubert dostaje ataku słabości. Na koniec goście podają adres przy ulicy Wiślanej, gdzie bohater ma się zgłosić o jedenastej, i pożyczają od niego pieniądze na taksówkę.

Miasto w święto

Starszy pracownik przychodzi odciąć gaz. Bohater mówi mu, że i tak dziś umrze, i oddaje mu płaszcz, prosząc o modlitwę. W telewizji trwa powitanie radzieckiego sekretarza. Na ulicach tańczy zespół ludowy, wiszą transparenty z okazji rocznicy PRL. Bohater szarpie się z rencistą o gazetę, a milicjanci legitymują go i mówią, że jest 22 lipca, choć on jest pewien, że trwa jesień. Uwalnia go Kolka Nachałow, syn generała KGB, który robi w Polsce interesy.

Bar mleczny i Edek Szmidt

W barze mlecznym bohater spotyka brata Rysia, Edka Szmidta, dawniej obiecującego filozofa, teraz marksistę szkolącego cenzorów w wychwytywaniu aluzji. Edek pogardza opozycją, uważa ją za taką samą grupę etatowych działaczy jak aparat władzy, i namawia pisarza do pisania dla cenzury. Kłócą się i Edek wychodzi. Za bohaterem zaczyna chodzić młody człowiek, który recytuje jego utwory. Tajniak sprawdza mu dowód. Kalendarze w sklepach wskazują różne lata.

Mieszkanie przy Wiślanej

Autobus się psuje i bohater idzie na Powiśle pieszo. Na schodach mija Sachera, starego człowieka z teczką, dawnego członka Biura Politycznego. W mieszkaniu przyjmuje go blada Halina. Na łóżku leży sparaliżowany starzec z białą brodą, który po wojnie przez lata był więziony w łagrach. W telewizji towarzysz Kobiałka drze swoje przemówienie, obraża zebranych i zaczyna się rozbierać, po czym transmisja zostaje przerwana. Halina informuje, że samospalenie ma nastąpić przed Salą Kongresową.

Nadieżda

Bohater zostaje sam z rudowłosą Rosjanką, Nadieżdą. Dziewczyna pada przed nim na kolana, częstuje go syberyjską nalewką i wyznaje miłość. Spierają się o Rosję i Polskę. Nadieżda proponuje mu ucieczkę. Bohater odmawia, choć jest nią zauroczony; kochają się. Dzwoni Halina, pytając, jakiego koloru ma być kanister. Bohater wybiera niebieski. Wychodząc, rozmawia z Sacherem, który przed laty wyrzucił go z partii. Bohater uważa, że dzięki temu odzyskał wolność.

Most i kino „Wołga”

Na oczach bohatera przęsło mostu Poniatowskiego wpada do Wisły. Po rzece płynie napis ułożony ze świeczek, głoszący, że zbudowano socjalizm. Młodzieniec z baru przedstawia się jako Tadzio Skórko ze Starogardu i prosi, by mógł towarzyszyć pisarzowi. Halina woła, że Hubert umiera w kinie „Wołga”. W biurze kierownika kina umierający Hubert pyta, czy bohater jest gotów. Pisarz mówi, że ludzie są pogrążeni w letargu i nic ich nie obudzi. Hubert odpowiada, że śmierć pisarza albo ich obudzi, albo odkupi. Sanitariusze zabierają Huberta. Bohater rozmawia z reżyserem Bułatem i wyznaje mu, że od lat nie pisze, bo stracił wiarę.

Tajny lokal

W drodze do restauracji bohater mija ludzi rozdających dodatek do gazety z informacją, że Polska kandyduje do Związku Radzieckiego. W restauracji zostaje zaprowadzony do ukrytego pokoju. Dwaj mężczyźni przesłuchują go, biją i robią mu zastrzyk, po którym każde uderzenie sprawia straszny ból. Bohater traci przytomność. Dowiaduje się, że to lokal opozycji „pozytywnej”, do której podobno należy pierwszy sekretarz. W poczekalni spotyka Kobiałkę, który po swoim wystąpieniu czuje się wreszcie wolny i czeka na przewiezienie do szpitala psychiatrycznego.

Bankiet w podziemiach

Na sali Rysio mówi bohaterowi, że Hubert już nie żyje, choć podtrzymują go maszyny. Opozycjonista Caban rozmawia z pisarzem chłodno. Pijany szef kuchni prowadzi gości przez spiżarnie do podziemnej sali przypominającej kaplicę. Przygotowano tam bankiet dla najwyższych władz. Na podium leżą insygnia koronacyjne polskich królów. Niemiecki delegat, doktor Gonsiorek, przyjechał kupić województwo zielonogórskie, a Edek Szmidt występuje jako ekspert. Bohater krzyczy, że Antychryst zstąpił na ziemię, ale nikt go nie słucha.

Pożegnania

Przed restauracją czeka Nadieżda z kanistrem. Idą do ruin dawnej redakcji „Szpilek”. Oboje śnią o Antychryście. Kochają się, a urzędnik wypisuje im mandat za nieobyczajne zachowanie w miejscu publicznym. Nadieżda błogosławi bohatera po prawosławnemu. Pisarz uderza Tadzia, bo rozumie, że to on zaprowadził go do tajniaków. Tadzio przyznaje, że jest donosicielem i pisze na zamówienie. Bohater odwiedza w szpitalu nieprzytomnego Huberta i prosi lekarza, by odłączył respirator nie o siódmej, lecz o ósmej. Przed szpitalem spotyka Sachera, który pisze pamiętnik, a potem łobuzów udających miejską partyzantkę.

Ogródki działkowe i Jan

Na ogródkach działkowych przy ognisku siedzą dawne kochanki bohatera. Wspominają jego romanse i kłócą się między sobą. Bohater mówi, że zawsze starał się je kochać, i odchodzi w ciemność. Odwiedza jeszcze przyjaciela Jana, który zamknął się w łazience i leży w wannie. Pyta go, czy warto umierać. Jan tylko ściska mu dłoń. W mieszkaniu dzwoni telefon od zagranicznego dziennikarza.

Plac Defilad

Zaczyna padać śnieg. Tadzio idzie za bohaterem krok w krok i obiecuje napisać reportaż o jego ostatniej drodze. Bohater chwyta cegłę, ale nie potrafi go uderzyć. Myśli o ucieczce z Nadieżdą, ale wie, że to niemożliwe. Na placu przed Salą Kongresową czekają kamery, reżyser Bułat, Rysio, Edek, Caban, Tadzio i Nadieżda. Ktoś robi bohaterowi zastrzyk przeciwbólowy. Na monitorach widać, jak polski sekretarz osuwa się bezwładnie. Caban daje znak. Nadieżda próbuje zasłonić bohatera własnym ciałem. Pisarz żegna się z nią i obiecuje jej wieczną miłość. Myśli, że to ludzie stworzyli Boga, by ich chronił przed nimi samymi. Z zapałkami w dłoni idzie coraz wolniej w stronę trybuny i prosi w myślach ludzi, by dodali sił jemu i wszystkim, którzy idą z nim na całopalenie.